Sıcak Şekillendirme

Sıcak Şekillendirme

18 Temmuz 2018 Kapalı Yazar: admin

Sıcak Şekillendirme Nedir ?

Sıcak Şekillendirme işleminde plastik şekil değiştirme rekristalizasyon ( yeniden kristalleşme ) sıcaklığının üstünde bir sıcaklıkta yapılırsa, sıcak plastik şekil değiştirme yapılmış olur. Buna sıcak şekillendirme de denir. Şekil verme esnasında pekleşme olmaz. Sıcaklık arttıkça, metallerin plastik deformasyona karşı dirençleri düşer. Bu yüzden büyük kütleler dövme, haddeleme, ekstrüzyon vs. gibi sıcak işlemle şekillendirilirler.

sıcak şekillendirme

sıcak şekillendirme

Metaller yüksek sıcaklıklarda belirgin şekilde viskoz davranış ( bal kıvamında ) gösterirler. Yüksek deformasyon hızları ile şekillendirilirse, metallerin akmaya karşı dirençleri artar. Bu özellik onların viskoz madde davranıışı göstermelerinden değil, rekristalizasyon olayının yeteri kadar hızlı olmamasından kaynaklanır.

Şekil verme genellikle ergime sıcaklığının yarısı ( T > 0.5 Tm ) üstündeki deformasyon sıcaklıklarında yapılır. Sıcak işlemle gaz boşlukları giderilir. Uzayan taneler, küçük ve eş eksenli olur. Oksit, sülfür, nitrür gibi istenmeyen maddeler kırılır ve üniform şekilde dağılır. Şekil verme için gerekli enerji azalır, şekillendirme kolaylığı artar.

Plastik şekil değiştirme tekrar kristalleşme sıcaklığının üstünde yapılırsa, sıcak plastik şekil değiştirme yapılmış olur. İşlem sırasında şekil değiştirme hızı ve sıcaklığı uygun seçilmiş ise tane yapısı küçük ve yüksek mukavemetli bir yapı elde edilmiş olur.

Sıcak şekil değiştirmede şekil değiştirme için harcanan enerji, soğuk şekil değiştirme için harcanan enerjiden daha azdır. Sıcak şekillendirmede malzeme içerisinde çatlama olmadan şekil değiştirme kabiliyeti yüksektir. Genellikle sıcak şekillendirme hava ortamında yapılır ve meydana gelen oksidasyon nedeniyle önemli oranda metal kaybı olur. Çeliklerin sıcak şekillendirilmesinde yüzeyde karbon kaybı meydana gelir.

Soğuk Şekillendirmenin Tercih Durumları

Soğuk şekillendirmeyle kıyaslandığında, sıcak şekillendirmede yüzey kalitesi sıcaklığa bağlı olarak düşmektedir. Bu nedenle yüzey kalitesinin önemli olduğu imalatlarda sıcak işlem çok istenmemektedir. Ancak; malzeme tane yapısının homojen olmasından dolayı ve dislokasyon yoğunluğunu azaltmasından dolayı sıcak işlem de tercih edilmektedir.

Özellikle yüzey özelliklerinin ön planda olduğu gıda sanayinde soğuk şekillendirmeyle yapılmış ürünler kullanılmalıdır. Örnek olarak, içerisinden süt geçecek bir paslanmaz çelik boru imalatında kullanılacak paslanmaz çelik sac, soğuk şekillendirmeyle üretilir. Bunun nedeni, soğuk şekillendirme sonucu üretilen sacın yüzey profilinin daha pürüzsüz olmasıdır. Bu da bakteri ve mikrop oluşumunu önleyecektir.

 

Sıcak Şekillendirmeyle ilgili video aşağıdaki linkte bulabilirsiniz…


https://www.youtube.com/watch?v=XTU0Z-FkhtU

Döküm ile ilgili yazımıza aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz…

https://www.metalurjimalzeme.net/dokum/

 

Please follow and like us:
error