Otomobil Tasarımı

Otomobil Tasarımı Nedir ?

Bu makalemizde otomobil tasarımı yapılırken nelere dikkat edilmesi gerektiğinden bahsedeceğiz. Otomobil tasarımı, günümüzde bir çok mühendisin hayallerini süsleyen bir mühendislik iş kolu olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak; çok havalı bir meslek olmasına rağmen, zorlukları da bir o kadar fazladır.

Günümüzde, belki de rekabetin en yoğun yaşandığı sektör otomobil sektörüdür. Her yeni model, bir önceki modelden daha üstün özelliklere sahip olmalı, kalite algısı yaratmalı, hızlı ve aynı zamanda düşük yakıt tüketimine sahip olmalıdır. Rakiplerinizden her zaman bir adım önde olmanız sektörde tutunabilmeniz için çok önemlidir.

Otomobil tasarımı aşağıdaki temel adımlardan oluşmaktadır ;

  • Kullanıcı araştırması
  • Konsept Araç Tasarımı
  • Kil Modelleme
  • İç Tasarım
  • Ergonomi Dizaynı
  • Renk ve İç Malzeme Kaliteleri

Otomobil tasarımı denildiğinde akla her ne kadar aracın dış görünüşü gelse de, olayın perde arkasında bir çok parça ve mühendislik disiplini bulunmaktadır. Basitçe bir otomobil oluşturulurken temelde aşağıdaki kategorilere ayrılmaktadır ;

Tasarım Fikirleri Nasıl Oluşur ?

Otomobil tasarımı, yaygın bir inanışın aksine sadece tasarım mühendisleri tarafından yapılmamaktadır. Aslında otomobil tasarımını yapan kişiler son kullanıcılardır. Yani sürücüler…

Günümüz otomobil dünyasında, tasarım tek bir kişinin elinden çıkmamaktadır. Bir model büyük bir ekibin azimli ve uzun süren çalışmaları sonucunda şekillenmekte ve yollarda yerini almaktadır. Mühendisler, Ar-Ge ekibi, Dış Tasarım, İç Tasarım vb. Bu süreçte mühendisler ile birlikte teknisyenler, endüstriyel tasarımcılar gibi bir çok personel aktif görev alır.

Dünyaca ünlü markalar, yeni model bir araç çıkardıklarında, bu araçlar hakkında geri bildirimleri de aynı zamanda toplamaya başlarlar. Piyasaya sürülen araçlar için, hangi özellikleri çok tutuldu, hangi özellikleri geliştirilebilir ya da tamamen değiştirilebilir olduğu bilgileri, otomobil üreticilerinin pazarlama departmanlarına ulaşır. Pazarlama departmanları bu geri bildirimler sayesinde, bir sonraki modelde yapılacak değişiklikleri planlamaya başlarlar. Bu planlamaların uygulanabilirliği de tabiki mühendislik , Ar-Ge departmanları ile koordineli bir çalışma sonucunda ortaya çıkar.

Müşteri şikayetleri de bu otomobil tasarımı uygulamaları açısından çok önemlidir. Çünkü, her bir müşteri şikayeti, potansiyel olarak bir sonraki modelin tasarım fikirlerini etkileyecektir. Örnek olarak, bir otomobil markası, saatte 13o km/h üstünde araç içerisine çok fazla rüzgar sesi aldığı şikayeti alıyor ise, bir sonraki modelde bu şikayeti gidermek için aracın ön tasarımında ve yalıtımında bir iyileştirmeye gidecektir. Bu gibi örnekler çoğaltılabilir. Ancak; tasarım aşamasında bu geri bildirimler hayati önem taşımaktadır ve otomobil üreticileri bu geri bildirimleri kesinlikle önemsemektedir.

Otomobil Tasarımı ve Modellemeler

Otomobil üreticileri, yeni bir model ortaya çıkaracakları zaman her modele olmasa bile, iddaalı modelleri için kilden bir model hazırlarlar. Tahmin edebileceğiniz gibi, bunun temel amacı, bilgisayar ekranlarında tasarlanan araçların gerçekte nasıl görüleceğinin bir ön izlemesini yapmaktır.

otomobil kilden model

Otomobil Kil Modellemesi

Bu gibi 1-1 ölçekli model yapımı bütün markalar tarafından gerçekleştirilmez. Bu işlemler büyük firmalar tarafından gerçekleştirilmektedir. Örnek olarak yukarıda bir BMW 3 serisi otomobilin tasarım aşamasındaki kil modeli görülmektedir. Kil model tamamlandıktan sonra yüzey özel bir film tabakası ile kaplanarak bozulması önlenmektedir.

Otomobil tasarımı bu aşamadayken, görsel olarak göze hoş gelmeyen ya da aerodinamik açıdan araca zarar verecek kusurlar ortadan kaldırılmaktadır. Bu şekilde otomobil tasarımı uygulamaları, aracın kalitesini arttırmayı amaçlamaktadır. Çünkü, her şey bilgisayar ekranındaki çizim programlarına bakılarak yapılamamaktadır. Halen bazı uygulamalar eski usullere dayanır. Kil uygulaması da buna en iyi örnektir.

60 Yıl Önceki Tasarımcılar

60 Yıl Önceki Tasarımcılar

Otomobil tasarımı sırasında, planlanan tasarımın üretime ne kadar uygun olup olmadığı da bu aşamalarda öğrenilir. Tasarım mühendisleri ve imalat mühendisleri bu konuda birlikte çalışarak ve zaman zaman da çatışarak tasarımı son hale getirirler.

Bilgilerin Bilgisayar Sistemine Aktarılması

Araç tasarımları son halini aldıktan sonra, prototip imalatlarına geçmeden önce, otomobillerde kullanılacak her bir parça bilgisayar çizim programlarına aktarılmaktadır. Bu sistemlere de CAD yazılımları denmektedir. CAD yazılımları sayesinde mühendisler ve teknisyenler kullanılacak her bir parçanın modellemesini en ince ayrıntısına kadar milimetresi milimetresine kadar hesaplarlar.

CAD-CAM Çizimleri

BMW 5 Serisi Çizimi

Bu adımda, sadece görünüm odaklı parçaların değil, işlevsel bütün parçaların da çizimleri hazırlanarak mühendislik departmanı ile koordineli bir şekilde çalışılır. Hatalar minimuma indirilmesi amacı ile, prototip üretimi için yan sanayi firmaları ile anlaşmalar yapılır.

Çizimler tamamen CAD yazılımlarına aktarıldıktan sonra, otomobil ana sanayi firmaları kendi bünyelerinde üretebildikleri parçaları üretirken, işin uzmanı yan sanayi firmalara da onların üretebileceği parçaların çizim ve teknik bilgilerini iletirler. Böylelikle otomobil tasarımı için en önemli adım tamamlanmış olur.

Bu aşamada, her bir cıvatasının bile çizimi hazırlanan taslak otomobil, her bir parçası üretilerek prototipi meydana getirilmiş olur. Montaj kısmı ise, ana fabrikada gerçekleştirilir. İmalatı tamamlanan prototip ise zorlu testlerden geçmektedir. Uygulanan her bir test sonrasında geliştirilmesi gereken parçalar belirlenerek süreç başa alınır. Bu nedenle genellikle yeni bir modelin ortaya çıkması ortalama 3 seneyi bulmaktadır.

Otomobil Tasarımı Sırasında Nelere Dikkat Edilir ?

Otomobil tasarımı sırasında bir çok tasarımcı en çok özeni otomobilin ön kısmına verir. Motor bölümünün kontur çizgileri, ızgaralar far ünitelerinin tasarımı hem işlevsel, hem de aerodinamik açıdan tatminkar olmalıdır. Günümüz spor otomobillerine bakıldığında aerodinamik açıdan en iyi sonuçlar genellikle keskin hatlar sayesinde olabilmektedir.

Keskin hatlara sahip otomobillerde, hem hava akımı daha rahat bir şekilde oluşur hem de otomobile lüks ve agresif bir görünüm katar. Günümüzün zorlu satış koşullarında, bir aracın satılabilmesi onun işlevsel olduğu kadar, lüks ve kaliteli algısını da ne kadar dışarıya yansıttığı ile ilgilidir.

İç Tasarımın Önemi


İç tasarıma bakıldığında ise, her türlü yolculuk koşullarında hem sürücü hem de yolcular için tatminkar bir tasarım oluşmalıdır. Gösterge paneli, klima ızgara ve kontrolleri, günümüz araçlarında bol miktarda bulunan multimedya sistem kontrolleri, uygun oturuş pozisyonu sağlayan direksiyon ve koltuk yerleşimleri vb. aracın işlevselliğini arttıran en önemli faktörlerdir. Çünkü bir son kullanıcı bir aracı uzun yıllar kullanmak için satın alır. Bu nedenle araç içerisinde hem görünüş, hem de kullanım kolaylığı sağlanmalıdır. Kokpit tasarımları öyle dizayn edilmelidir ki, bir sürücü yol ile göz temasını çok kısa süre keserek bir takım bilgilere ulaşmalı ya da ihtiyacı olan değişiklikleri hızlı bir şekilde tamamlayabilmelidir. Aksi takdirde, kullanımı zor olan kumandaların yerleşimi güvenlik risklerini de beraberinde getirecektir. Bu nedenle, kokpit tasarımı yapılırken genellikle sürücü odaklı tasarımlar tercih edilmektedir.

Ergonomi tam olarak sağlansa bile, otomobil iç trimlerinde kullanılan malzemelerin kalitesi de bir aracın kimlere hitap edeceğinin en büyük göstergesidir. Günümüz araçlarında hem uzun yıllar dayanması hem de ekonomik açısından düşük maliyetli olması nedeniyle sert plastikler tercih edilmektedir. Ancak; düşük ve orta sınıf araçlarda tercih edilen sert plastik trimler, son kullanıcılar tarafından basitlik olarak nitelendirilmektedir. Bu tarz malzeme gruplarının kullanımı, ne yazık ki günümüz koşullarında artık mecburidir.

Ancak; tasarımcılar bu algıyı değiştirmek adına, doğal görünüme sahip veya yumuşak bir dokuya sahip malzemelerin kombinasyonlarını kullanmalıdır. Çünkü günümüzdeki kalite algısı bu yönde ilerlemektedir. Bir marka, bir araçtan ne kadar çok üretiyor ise, maliyetleri kısmak adına malzeme kalitesinden genelde o derece ödün vermektedir. Günümüzden 15 – 20 sene önce üretilen araç sayısı bu denli fazla olmadığı için ve otomobil sektöründeki rekabet bu denli büyük olmadığı için, o dönemdeki araçlarda maliyet kısılması günümüzdeki gibi olmamaktaydı. Ancak; şu yıllarda biraz da mecburiyetten kalite olgusu ikinci sıraya düşmüştür.

 

Kaynak

https://www.wikizeroo.org/index.php?q=aHR0cHM6Ly9lbi53aWtpcGVkaWEub3JnL3dpa2kvQXV0b21vdGl2ZV9kZXNpZ24

 

 

 

 

 

Yorum Yaz