Lepleme Nedir ?

Lepleme Nedir ? Nasıl Yapılır ?

Bu yazımızda lepleme nedir sorusunun cevabını sizlere vermeye çalışacağız. En temel anlatım ile lepleme işlemi çok yüksek yüzey kalitesi istenen durumlarda uygulanmaktadır. Genellikle öncesinde taşlanmış bir yüzeyde halen var olan küçük kusurların giderilmesi lepleme işlemi ile yapılmaktadır. Yani taşlama işleminin yeterli yüzey kalitesine ulaşamadığı durumlarda bu işlem uygulanmaktadır.

Lepleme işlemi genellikle, birlikte çalışacak parçaların yüzeylerinin birbirlerine alıştırılması için yapılmaktadır. En yaygın örneklerden biri içten yanmalı motorlarda bulunan silindirlerin hareket ettikleri yatak yüzeyleridir. Bu yüzeyler en son lepleme işlemi ile son hale getirilirler. Özellikle yorulma dayanımlarının yüksek olması istenen parçalar için bu işlem uygulanmaktadır.

Bu işleme konu diğer bir uygulama ise, optik ve lenslerin yüzeylerinin mikro çatlaklardan arındırılması ve pürüzsüz hale getirilmesidir. Çok hassas bir işlem olan bu işlemde de lepleme kullanılmaktadır.

Ayrıntılı bilgi almak için bu bağlantıyı inceleyebilirsiniz.

Bu işlem genellikle düşük hız ve basınçta yapılır. Yüksek basınç kullanılması daha fazla talaş kaldırma ya da parçaya plastik şekil değiştirme gibi istenmeyen hasarlar verebilir.

Konu ile ilgili kısa bir video için bu bağlantıyı inceleyebilirsiniz.

Android Uygulamamızı Google Play’den Yükleyebilirsiniz. Eski Uygulamayı Telefonunuzdan Kaldırabilirsiniz.

MetalurjiMalzemeNet
MetalurjiMalzemeNet
Developer: Murat Kulaç
Price: Free

Lepleme Nasıl Yapılır ?

Bir önceki başlıkta da anlattığımız gibi, bu işlem, birlikte çalışacak parçaların yüzeylerinin birbirlerine çok iyi oturması için yüzeylerin ufak kusurlarının düzeltilmesi için yapılmaktadır. Elle yapılabileceği gibi, mekanik olarak da yapılabilmektedir. Mekanik olan lepleme makinaları ile daha hızlı ve aynı anda daha fazla parça işlenebilmektedir.

Makinaların çalışma prensibi ile ilgili faydalı bir animasyon için bu bağlantıyı inceleyebilirsiniz.

Lepleme

Lepleme Tezgahı

Lepleme makinalarında yüzeyi işlenecek iş parçaları plakalar arasında yerleştirilmektedir. Yukarıdaki şekilde bir lebleme makinası görülmektedir. 3 adet yuva içerisine işlenecek parçalar konur. Bu parçalar konduktan sonra aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi üstlerine baskı plakaları konmaktadır. Bu plakalar ya da ( pleytler ) hidrolik olarak parça üstlerine baskı uygularlar.

En alttaki büyük tabla ile üst kısımdan hidrolik olarak basma kuvveti uygulayan ufak plakaların dönme hareketi birbirlerinin ters yönündedir. Bu da işlemin daha etkin ve hızlı bir şekilde sonuçlanması için uygulanmaktadır.

lepleme makinası

Lepleme Makinası

Yüzeyi iyi hale getirilecek iş parçaları alt tabla ve üst tabla arasındadır. Videodan da göreceğiniz üzere, üst ve alt tabla kendi ekseni etrafında dönmektedir. Ancak bu dönüş birbirlerinin zıt yönündedir. Bunun sonucunda, parçalar ve tablalar arasında bulunan lepleme pastası aracılığıyla abrazif olarak aşındırılırlar. Bu aşındırıcıların tane büyüklükleri 300 ile 600 arasındadır. Kullanılan aşındırıcılar alümina dediğimiz alüminyum oksit ile silisyum karbürdür. Makinanın çalıştırılması ile tane aşındırıcılar iş parçaları ve takım arasında yuvarlanırlar ve düşük hız ve düşük basınç ile birlikte parça yüzeylerini pürüzsüz hale getirirler.

Üst pleytlerin hidrolik baskı kuvvetleri ve işlem zamanı ayarlanarak, istenen farklı yüzey kalitelerine ulaşılabilmektedir.

Aşındırıcılar, makine içerisine yağ veya sabunlu su ile karıştırılarak verilir. Bu bir yandan da yağlama işlemi sağlar ve makinanın da daha az hasar görmesi için önemli bir olgudur. İşlem bittikten sonra, pleytler aşındırıcılardan arındırılıp temizlenir. Duruma göre en son kuru olarak da işlem tekrarlanarak nihai parça yüzeyine ulaşılır. Kuru işlemde sadece gaz yağı kullanılır.

Yukarıdaki şeklini gördüğünüz mekanizma çalıştığında bütün parçalar aynı yüzey işlemine maruz kalır ve işlem sonucunda yüzey kalitesi bütün parçalarda aynıdır. Genellikle fazla parça imalatı yapılan işletmelerde bu tip makinaların kullanılması zaman ve paradan tasarruf sağlamaktadır.

Bu işlemde kullanılan makinaların tablaları genellikle çelik, dökme demir veya demir dışı ( bakır vb. ) alaşımlardan yapılamaktadır.

Aşındırıcıların Prosese Etkisi


Bu işlemde kullanılan aşındırıcı taneciklerin yapısı da, işlemin sağlığı açısından çok önemlidir. Büyük taneli parçaların kullanılması prosesi hızlandıracak ve verimi arttıracaktır. Ancak; tıpkı zımparalama işleminde olduğu gibi daha kolay talaş kaldırma olmasına rağmen yüzey kalitesi daha düşük olacaktır.

Aşındırıcı süspansiyonda kullanılan taneciklerin tane boyutu küçüldükçe, işlem süresi uzayacaktır. Ancak; yüzey kalitesi kaba taneli sisteme göre daha iyi olacaktır. Yani yüzey pürüzlülük değeri düşecektir.

 

 

 

Yorum Yaz